Akciğer Enfeksiyonları

Akciğer Enfeksiyonu Nedir?
Akciğer enfeksiyonları, mikroorganizmaların alt solunum yollarını ve akciğer parankimini enfekte etmesi sonucu gelişen klinik tablolardır. En sık görülen formu pnömoni (zatürre) olmakla birlikte, bronşit, bronşiolit ve nadiren akciğer apsesi gibi tabloları da kapsar.
Akciğer enfeksiyonları; özellikle yaşlılar, çocuklar, kronik hastalığı olanlar ve bağışıklık sistemi baskılanmış bireylerde ciddi morbidite ve mortalite ile ilişkilidir.

​

Akciğer Enfeksiyonlarının Sınıflandırılması
Edinim Yerine Göre

• Toplum kökenli pnömoni (TKP)

• Hastane kökenli pnömoni (HKP)

• Ventilatör ilişkili pnömoni (VİP)

Etkene Göre

• Bakteriyel pnömoniler

• Viral pnömoniler (influenza, RSV, SARS-CoV-2 vb.)

• Atypik pnömoniler (Mycoplasma, Chlamydia, Legionella)

• Fungal pnömoniler (immünsüpresif hastalarda)

Risk Faktörleri

• İleri yaş

• Sigara kullanımı

• KOAH ve astım

• Diyabet, kalp yetmezliği

• Alkol kullanımı

• İmmünsüpresyon (kanser, transplantasyon, kortikosteroid kullanımı)

• Uzun süreli hastane yatışı ve mekanik ventilasyon

 

Etken Mikroorganizmalar
Toplum Kökenli Pnömonide Sık Etkenler

• Streptococcus pneumoniae

• Haemophilus influenzae

• Mycoplasma pneumoniae

• Chlamydia pneumoniae

• Solunum virüsleri

Hastane Kökenli Pnömonide Sık Etkenler

• Pseudomonas aeruginosa

• Acinetobacter baumannii

• Klebsiella pneumoniae

• Staphylococcus aureus (MRSA)

Klinik Bulgular

• Ateş

• Öksürük (balgamlı veya kuru)

• Nefes darlığı

• Göğüs ağrısı

• Halsizlik ve bilinç değişikliği (özellikle yaşlılarda)

Ağır pnömonilerde sepsis ve solunum yetmezliği gelişebilir.

 

Akciğer Enfeksiyonlarında Tanı
Klinik Değerlendirme
Tanı; semptomlar, fizik muayene ve görüntüleme bulgularının birlikte değerlendirilmesiyle konur.
Laboratuvar İncelemeleri

• Tam kan sayımı

• CRP, prokalsitonin

• Kan kültürleri (ağır olgularda)

• Balgam mikroskopisi ve kültürü

• Viral PCR testleri

Görüntüleme Yöntemleri

• Akciğer grafisi: İlk basamak

• Toraks BT: Atipik, ağır veya komplikasyon şüphesinde

Pnömoni tanısı için radyolojik infiltrasyon varlığı esastır.

 

Ayırıcı Tanı Algoritmaları
Ateş + Öksürük + İnfiltrasyon

• Pnömoni

• Akciğer tüberkülozu

• Akciğer kanseri

Nefes Darlığı + Ateş Yok

• Pulmoner emboli

• Kalp yetmezliği

• KOAH alevlenmesi

Uzamış Öksürük

• Tüberküloz

• Bronşiektazi

• Malignite

 

Akciğer Enfeksiyonlarının Tedavisi
Toplum Kökenli Pnömoni Tedavisi

• Beta-laktam antibiyotikler

• Makrolidler

• Florokinolonlar

Tedavi seçimi hastanın yaşı, komorbiditeleri ve klinik ağırlığına göre belirlenir.
Hastane Kökenli ve Ağır Pnömoniler

• Geniş spektrumlu antibiyotikler

• Çoklu ilaç dirençli etkenlere yönelik tedavi

• Gerekirse intravenöz antibiyotik

Viral Akciğer Enfeksiyonları

• Antiviral tedavi (influenza için oseltamivir)

• Destek tedavisi

• Gereksiz antibiyotik kullanımından kaçınılması

Tedavi Süresi ve İzlem

• TKP: Genellikle 5–7 gün

• HKP/VİP: 7–14 gün

• Klinik yanıt ve laboratuvar parametrelerine göre izlem

 

Komplikasyonlar

• Plevral efüzyon ve ampiyem

• Akciğer apsesi

• Sepsis ve septik şok

• Solunum yetmezliği

Ne Zaman Enfeksiyon Hastalıkları Uzmanı Değerlendirmesi
Gerekir?

• Ağır pnömoni bulguları

• Tedaviye yanıt alınamaması

• İmmünsüpresif hastalar

• Tekrarlayan veya komplike enfeksiyonlar

Korunma

• Grip ve pnömokok aşıları

• Sigaranın bırakılması

• Kronik hastalıkların kontrolü

• El hijyeni ve enfeksiyon kontrol önlemleri

Sonuç
Akciğer enfeksiyonları erken tanı ve uygun tedavi ile çoğu zaman başarıyla tedavi edilebilir. Ancak ağır ve komplike olgularda gecikme mortaliteyi artırır. Bu nedenle bireyselleştirilmiş tedavi, kültüre dayalı yaklaşım ve gerekli durumlarda enfeksiyon hastalıkları uzmanı konsültasyonu büyük önem taşır.
Bu sayfa, akciğer enfeksiyonları konusunda bilimsel ve güncel bir başvuru kaynağı olarak hazırlanmıştır.